آناتومي بدن انسان و بافت شناسي

محمود دامغانی

آسیب و در رفتگی شانه

   اسيب و دررفتگي شانه

 مفصل شانه شایعترین مفصل بدن است که دچار در رفتگی و جابجایی میگردد. 96% موارد جابجایی در اثر ضربه ایجاد می شوند.جابجایی شانه می تواند به سمت جلو، بالایا پائین یا عقب باشد که در 85% موارد سر استخوان بازو به سمت جلو جابه جا می گردد.جابه جایی شانه 50-45% از موارد جابه جایی مفاصل بدن را تشکیل می دهد

                                         آسیب و در رفتگی شانه

کمربند شانه ای از سه استخوان هومروس(بازو),اسکاپولا(کتف) و کلاویکولا(ترقوه) تشکیل می شود که ازطریق مفاصل گلنوهومرال, آکرومیوکلاویکولار, استرنوکلاویکولار و اسکاپولوتوراسیک به تنه اتصال می یابند.حرکات مفصل شانه در ارتباط با سه مفصل دیگر صورت می گیرد.بنابراین حرکات مفصل شانه در ارتباط با عملکرد یکپارچه و هماهنگ هر چهار مفصل یاد شده می باشد.

.آسیب مفصل شانه به طوری که ذکر خواهد شد بیشتر مربوط به عناصر بافت نرم مفصل می باشد.بافت ها ی نرمی که بیشتر درگیر می شوند عبارتنداز: تاندون ها ی عضلات, کپسول مفصلی و بورس ها.

دررفتگی مفصل شانه (Shoulder Dislocation):

                                        

به دلیل بی ثباتی مفصل شانه و تحرک زیاد آن,دررفتگی در مفصل شانه شیوع بالایی دارد و شایعترین نوع دررفتگی این مفصل, دررفتگی قدامی(به طرف جلو) است.

در ارتباط با مفصل شانه,مهمترین عامل دررفتگی ضربه (تروما) می باشد.همچنین شلی لیگامانی و اختلال در عملکرد موثر گروه های عضلانی روند دررفتگی را تسهیل می کند. هر نیروی وارده در ورزش به مفصل شانه امکان دارد منجر به  در رفتگی شانه شود.میزان ریسک بروز این مسأله در صورت وجود سابقه قبلی در رفتگی یا شلی مفصلی افزایش می یابد. در بهم خوردن شدید در ورزش مانند  كشتي ریسک این مسأله زیاد است. بطور کلی هر نوع ورزشی که در آن در سرعت بالا ناگهان سرعت کم شده و نیرو به بازو منتقل شود احتمال دررفتگی زیاد است مثل دوچرخه سواری، شیرجه

                                    

شرح حال

بطور معمول با شرح حال می توان نوع دررفتگی را براحتی مشخص نمود.
تعیین نوع دررفتگی با پرسیدن وضعیت دست هنگام ضربه براحتی شناسایی می گردد. معمولاً دررفتگی به جلو هنگامی رخ میدهد که دست و آرنج باز و بازو به خارج چرخیده و دور از بدن است مثل هنگامی که با دست روی زمین می افتیم. دررفتگی به سمت عقب با اعمال نیرو از روبرو در حالیکه دست در کنار بدن و به سمت داخل چرخیده است رخ می دهد.

                                        
چنانچه فرد بعد از تشنج یا شوک الکتریکی آمده است حتماً‌ باید به دررفتگی خلفی مشکوک شد.
دررفتگی به سمت پائین نادر است.سابقه دررفتگی قبلی پرسیده شود که داشته یا خیر.

معاینه

                              

چنانچه دررفتگی وجود داشته باشد فرد درد شدیدی دارد و ممکن است نتوان مفصل را حرکت داد. در دررفتگی قدامی می توان سر بازو را لمس نمود و دامنه حرکات کاهش دارد. بخصوص در حرکت به خارج ( abduction ) و چرخش به داخل ( internal rotation ) . فرد معمولاً بازو را در حالت کمی دور از بدن و چرخش به خارج نگه می دارد.
دررفتگی به عقب تشخیص مشکلتری از قدامی دارد. بازو معمولاً‌ در وضعیت چرخش به داخل و در کنار بدن می باشد. دامنه حرکات کاهش یافته است بخصوص در حرکت چرخش به خارج و به سمت جلو.معاینه کامل عصبی عضلانی بایدصورت گیرد.

تصویربرداری
رادیوگرافی:
نمای Anteroposterior : به بیمار می گوئیم ْ45-30 خم شود بطوریکه استخوان کتف وی موازی کاست رادیوگرافی قرار گیرد. این سبب می گردد که یک عکس AP در صفحه استخوان کتف گرفته شود در حالت نرمال یک فضای خالی بین سر بازو و حفره گلنوئید قرار دارد که در حالت در رفتگی این فضا وجود ندارد.
چنانچه عکس AP در صفحه بدن گرفته شود امکان دارد دررفتگی های خلفی را نشان ندهد.

                              
نمای طرفی ( lateral )  :نمای AP نشان می دهد دررفتگی داریم یا خیر. اما نمای طرفی جهت آن را که به جلویا عقب می باشد را نشان می دهد.
ام ار آی: در افراد مسن یا میانسال که احتمال پارگی رباطهای عضلات چرخاننده شانه بدنبال جابجایی شانه زیاد است چنانچه دامنه حرکات بهبود نیابد یا درد رفع نگردد MRI برای تشخیص آسیب این رباطها لازم است. چانچه گادولینیوم MRI انجام شود بهتر است.
درمان
مرحله اول(1-3 هفته)
بعد از جا انداختن باید دست به مدت 3-1 هفته توسط اتلهاي محدود كننده تحت كنترل قرار ميگيرد.
در این مدت فرد باید تمرین های دامنه حرکتی را برای مفاصل آرنج – مچ دست به شكل كامل و حركات شانه در دامنه حركتي محدود انجام دهد. بي حركت نگه داشتن شانه احتمال عود مجدد را افزايش ميدهد

                           

 مرحله دوم( يك هفته)
بعد از دوره حركات محدود حرکات غیر فعال شانه شروع می گردد در افراد مسن به دليل انكه  مستعد خشکی مفصل هستند بايد ان را با دقت بالايي انجام داد . هدف از این حرکات دستیابی به چرخش به خارج 30 درجه و جلو آوردن دست به میزان 90 درجه در سه هفته اول و دستیابی به 40 درجه چرخش به خارج و بالا آوردن دست ت ا 240 درجه در سه هفتم دوم است.

ماساژهاي ملايم با روغن با هدف تقويت ماهيچهاي و نرم كردن مفاصل و بيرون راندن مواد زايد انباشتي صورت ميگيرد

: مرحله سوم

 
در این فاز تقویت عضلات گرداننده شانه با اعمال فشار و ماساژهاي سنگين صورت می گیرد. شنا کردن یک ورزش عالی برای این منظور می باشد.در تمام مدت درمان بايد مراغب غلبه بلقم بر بيمار بود. به مخض مساهده سرد و مرطوب شدن طبع بيمار ميبايست براي گرم و خشك نمودن طبع اقدام كرد.

اكثر غريب اتفاق بيماراني كه دچار عود مجدد در رفتگي شانه ميشوند همزماني معناداري با اوجگيري مقدار بلغم از خود نشان ميدهند. افزايش بلغم باعث سستي تانونهاي اطاف شانه و سستي مفصل ميشوند كه عوارض ان ناپايداري شانه خواهد بود

عوارض

 درصورتي كه شانه به طور صحيح جا نيفتد ممكن است به كپسول شاهنه اسيب وارد امده احتمال عود مجدد ويا دررفتگي شانه مدام براي بيمار رخ دهد از ديگر عوارض درمان ناقص ميتوان به موارد زير اشاره كرد 
• آسیب عروقی _ عصبی در ناحیه بازو و بدنبال دررفتگی • آسیب عضلانی همراه عضلات ناحیه بازو
• عوارض ناشی از شکستگی در همراهی شکستگی و در رفتگی شانه

•استعداد به در رفتگی های مکرر : به خصوص در افراد زیر 18 سال چنانچه یک بار در رفتگی قدامی رخ دهد بسیار مستعد به بروز مجدد آن هستند و چنانچه این امر سه الی چهار بار تکرار گردد نیاز به جراحی برای پایدار کردن مفصل شانه داریم. اگر در دوران نوجوانی رخ دهد احتمال بروز مجدد تا 90% می رسد در افراد بالای 40 سال ریسک بروز مجدد 15-10% می باشد.اغلب بروزهای مجدد در عرض 2 سال اول بعد از آسیب اولیه رخ می دهد


گانگليون ( غليظک ) مچ دست

گانگليون ( غليظک ) مچ دست

گانگلیون, شایعترین تورم کیستیک در ناحیه پشت مچ است

از نظر اماري اين بيماري در دست خانمها شایعتر است .بيشترين محل بروز آن در مچ دست است .اغلب بدون درد است ولی گاه می تواند دردناک نيز باشد
ساختمان آن بصورت کیسه ایست که از ماده ای غلیظ و بی رنگ پر شده است .

نام سنتي ان غليظك است
اغلب علت خاصی برای آن نمی توان پیدا کرد ولی با مشاغل خاصی که فشار زیادی بر دستها وارد می کند مثل خیاطی . تایپ و ... بیشتر دیده می شود.

برخی معتقدند که غليظک در اثر روندی تحلیلی مچ به وجود می آیند. امار بالاي افرادي كه بيش از حد از مچ خود كار ميكشند در ليست مبتلايان به اين بيماري مويد اين نظريه است

                   گانگليون ( غليظک ) مچ دست

عدهاي ديگر اعتقاد دارند که گانگلیونها تومور های خوش خیم غلاف تاندونی یا کپسول مفصلی هستند. دیواره کیست از بافت فیبرو تشکیل می شود و فاقد هر گونه پوشش اندوتلیال است.

دیواره کیست در برخی از نقاط به کپسول مفصلی یا غلاف تاندونی متصل می شود , ولی هیچ گونه ارتباطی بین حفره مفصل یا غلاف تاندونی و درون کیست وجود ندارد. معمولا کیست تک حفره ای و حاوی مایعی شفاف و چسبنده است

عدهاي براي ان منشا بافت چربي قاعلند و نظر انها در بافتهاي سخت غليظك ميتواند صحيح باشد

ویژگیهای بالینی :گانگلیونها بیشترین شیوع را در پشت مچ دارند و اغلب در افراد بزرگسال ( با هر سنی ) دیده می شوند. این گانگلیونها با شیوع کمتر در جلوی مچ یا کف دست و انگشتان نیز رخ می دهند. معمولا هیچ گونه علامتی بجز خود تورم و گاهی اوقات ناراحتی یا درد مختصر وجود ندارد
                                                
معاینه بالینی : تورم ممکن است نرم و کاملا کیستیک باشد , ولی اغلب سفت است در اين حالت از بافت متراكمي از چربي تشكيل شده كه بعضا منشا ديگري دارد.

 گانگلیونها با بافت سخت  اغلب با برجستگیهای استخوانی اشتباه گرفته می شود.ولی انجام معاینه دقیق لغزندگي آنها را اثبات می کند

عوارض:
گانگلیونی که از عمق یا کف دست منشاء می گیرد ممکن است به صورت مکانیکی با اعصاب اولنار و مدیان یا شاخه های آنها تداخل کند. این تداخل منجر به اختلالات حرکتی و معمولا حسی در محل توزیع شاخه های درگیر می شود

درمان:

آسپیراسیون (کشیدن محتویات) کیست با استفاده از سوزن کلفت است. تنها با برداشتن کامل گانگلیون می توان از علاج پایدار آن اطمینان حاصل کرد این عمل اقدام ساده ای نیست زیرا کیسه گانگلیون که دیواره نازکی دارد , اغلب به صورت عمقی و در بین تاندونها گیر می کند و در این حالت ممکن است پاره شود و تکه ای را بر جای بگذارد که منجر به عود مجدد گانگلیون می شود

                                                 گانگليون ( غليظک ) مچ دست

عمل جراحی و خارج کردن ان یکی از را حل های تهاجمی برای درمان محسوب میشود

در شکسته بندی سنتی یک قطعه اتل سخت به ابعاد یک سکه بر روی مچ میبندیم و کیست بعد از چند روز  تحلیل می شود این پانسمان میبایست هر روز عوص سور و بیمار به مدت ۱ هفته هیچ گونه فعالیتی با مچ خود انحام ندهد

                                                           

 روغنهای گرم وخشک مانند روغن زیتون رسیده برای یک ماه ماساژ در طول درمان ( هروز که پانسمان باز میشود باید به مدت ۵ دقیقه مچ را با ان ماساژ داد)و هم دوران نقاهت برای بهبودی ان موثر است 

در طي اين مدت استفاده از رژيمهاي غذايي گرم و خشك بسيار سودمند است  خوردن سير خردل زنجبيل پياز و... حين غذا به كوتاه شده درمان كمك ميكند.

به تجربه صابت سده كه اصولا سرد شدن طبع احتمال اين بيماري را افزايش ميدهد .بسياري از افراد بعد از يك دوره رژيم غذايي سخت و يا تغذيه غير اصولي زمينه اين بيماري را در خود افزايش ميدهن


فتق دیسک کمر

فتق دیسک کمر زمانی اتفاق می‌افتد که قسمتی از غضروف جدا کننده مهره‌های کمر  به سمت ریشه عصب یا نخاع بیرون بزند. این حالت بسیار دردناک است و آغاز درد ممکن است ناگهانی یا تدریجی باشد

                                                                  فتق دیسک کمر می تواند عامل درد کمر, درد پا, ودرد کمر و پا شود.

شرح بیماری

پارگی‌ و بیرون‌زدگی‌ دیسک‌ بین‌ مهره‌ای‌ در اثر از هم‌ گسیختگی‌ ناگهانی‌ یا تدریجی‌ رباطها و بافتهای‌ حمایتی‌ اطراف‌ دیسک‌ بین‌ مهره‌ای‌ (بالشتک‌هایی‌ که‌ مهره‌های‌ستون فقرات را از هم‌ جدا می‌کنند) ایجاد می‌شود. دیسک‌های‌ بین‌مهره‌های‌ گردن‌ یا کمر بیشتر از سایر جاهای‌ ستون‌ فقرات‌ دچار این‌ مشکل‌ می‌شوند. جابجایی جسم صفحه‌ای بین مهره‌ای ممکن است به صورت پرولاپس، فتق، پارگی یا بیرون‌زدگی دیسک بروز کند. .

علل بیماری

تغییر بافت‌ دیسک‌، باعث‌ وارد آمدن‌ فشار به‌ رشته‌های‌ عصبی‌ عبوری‌ از درون‌ کانال‌ نخاعی درون ستون‌ فقرات‌ می‌شود. این‌ از هم‌ گسیختگی‌ بافت‌ دیسکی‌ در اثر آسیب‌ ناگهانی‌ یا استرس‌ مزمن‌ . فشارهای مکرر و ضعیف شدن بافتهای ماهیچای کنار ستون فقرات مقاومت غضروف دیسک بین مهرها  را تضعیف کرده و موجب بیرون‌زدگی و فتق آن می‌شود. عوامل خطرآفرین شامل کار شدید جسمی، ورزش سخت یا توان فرسا، عضلات ضعیف شکمی و پشت، وزنه‌برداری‌، عدم‌ آمادگی‌ جسمانی‌ و پیچش‌ ناگهانی‌ و شدید بدن‌ یا پرش‌ از ارتفاع‌ زیاد است. برای پیشگیری‌، اشیاء را با روش‌ درست‌ بلند کنید و برای‌ حفظ‌ توان‌ و قدرت‌ عضلانی‌ مناسب‌، مرتباً ورزش‌ کنید.

                                ديسك كمر مهره l5 s1 l4 l3

علایم بالینی

علائم پارگی صفحه بین مهره‌ای کمری

علائم بیرون‌ زدن‌ دیسک‌ بین‌ مهره‌ای‌ در قسمت‌ تحتانی‌ کمر و یا پارگی صفحه بین مهره‌ای کمری شامل موارد زیر است:

  • درد نواحی تحتانی‌تر پشت (کمر) که به خلف رانها و قسمت‌ پشت‌ باسن‌، ران‌، ساق‌ پا، یا پا انتشار دارد. (درد سیاتیک) و معمولا در اثر حرکت شدیدتر می‌شود.
  • گرفتگی عضلات
  • تشدید درد بر اثر کشیدگی و فشار (حرکت‌، سرفه‌، عطسه‌، بلندکردن‌ اشیاء، یا زور زدن‌ و دفع مدفوع ، دولا شدن و بالا آوردن مستقیم پا).
  • از بین رفتن رفلکس‌های عمیق تاندون.
  • حساسیت شدید در ناحیه توزیع ریشه‌های عصب تحت تاثیر.
  • از دست‌ دادن‌ اختیار ادرار و مدفوع ، فلج و تحلیل‌ رفتن‌ و ضعف‌ عضلات‌ از عوارض‌ احتمالی‌ بیماری هست.
  •                                          

     تشخیص

          اقداماتی‌ که‌ برای‌ تأیید تشخیص‌ انجام‌ می‌شوند ممکن‌ است‌ شامل‌ موارد زیر باشند:

  • عکسبرداری‌ از گردن‌ یا قسمت‌ پایینی‌ ستون‌ مهره‌ای‌ به‌ کمک‌ اشعه‌ ایکس‌، از جمله‌ انجام‌ میلوگرام‌ (تزریق‌ ماده‌ رنگی‌ در مایع‌ اطراف‌ ستون‌ مهره‌ای‌ که‌ به‌ هنگام‌ عکسبرداری‌ با اشعه‌ ایکس‌ به‌ راحتی‌ دیده‌ می‌شود)
  • دیسکوگرافی‌ (تزریق‌ ماده‌ رنگی‌ درون‌ دیسک‌)
  • سی‌تی‌اسکن
  • ام آر آی MRI

درمان

 درمانهای پزشکی رایج معمولا حول ۳ محور استراحت دارو و جراحی دور میزند

داروها

  1. تجویز داروهای ضد التهابداروهای‌ ضدالتهابی‌ غیراستروییدی‌ برای‌ کاهش‌ التهاب‌ اطراف‌ پارگی‌ دیسک‌ برای‌ موارد خفیف‌ می‌توان‌ از استامینوفن یا ایبوبروفن استفاده‌ کرد. ، شل کننده عضلانی مثل‌ دیازپام یا متوکاربامول (رباکسین‌)و مسکنها.
  2. گاهی مصرف مخدرها.

                              درد كمر واختلالات رايج

تدابیر جراحی

انجام‌ عمل‌ جراحی‌ برای‌ آزاد ساختن‌ رشته‌های‌ عصب‌ از فشار وارده‌ به‌ آنها،در صورتی که استراحت‌ در رختخواب‌ فایده‌ای‌ در رفع‌ علایم‌ نداشته‌ باشد، ممکن است لازم شود. در صورت‌ لزوم‌، می‌توان‌ بیرون‌زدگی‌ دیسک‌ بین‌ مهره‌ای‌ را با عمل‌ جراحی‌ معالجه‌ کرد.

لامینکتومی Laminectomy

برداشتن قوس خلفی مهره از طریق جراحی، برهنه کردن طناب نخاعی برای برداشت قسمتی از هسته پالیبس که از فتق دیسک بین مهره‌ای بیرون زده یا پاره شده است.

جوش خوردن نخاعی

قرار دادن یک گرافت استخوانی در فضای بین دیسکی که رشد کرده و دو مهره را به هم جوش می‌دهد و سپس آنها را بی‌حرکت می‌کند. جایی که یک دیسک برداشته می‌شود، در بین جسم مهره‌ای ممکن است ورقه‌های استخوانی قرار داده شوند. گرافت استخوانی ممکن است از بانک استخوان یا ناحیه‌ای از استخوان خار خاصره بیمار گرفته شود. ممکن است جراحی قدامی یا خلفی باشد.

جراحی میکروسکوپی

جراحی میکروسکوپی، جهت برداشتن دیسکهای پاره شده موجب ضربه کمتر شده و تمامیت بافتی را نگه می‌دارد.آمارها نشان می‌دهند که پس از عمل جراحی دیسک کمر، بسیاری از بیماران مجددا دچار درد کمر می‌شوند


ماساژهاي سنتي براي رفع نفغ معده

: برخلاف نامي كه براي اين مشكل عنوان مي‌شود ، نفخ معده در روده كوچك اتفاق مي‌افتد. نفخ حالت تورم غيرطبيعي يا افزايش قطر ناحيه شكمي است.

نفخ معده درمان بسياري از بيماري ها را با تاخير همراه ميكند به همين دليل در شكسته بندي سنتي درمان اين بيماي به موازات درمان اصلي اهميت دارد

                                         
نشانه شايع آن احساس پري و سفتي شكم است كه مي‌تواند منجر به درد شود.
علل ايجاد نفخ متعددند و عبارتند از :
- تجمع مايعات و گاز روده
- هضم نامنظم

- پرخوري
- حساسيت غذايي
- سندرم روده تحريك‌پذير
- عدم تحمل مواد غذايي مانند عدم تحمل لاكتوز (قند شير) و فروكتوز (قند ميوه‌ها)
- طبع هوا (آئروفاژي)در حین خوردن ادامس مقدار زیادی هوا بلع میشود
- انسداد يا عفونت دستگاه گوارش
- خالي شدن سريع معده
- هضم مواد غذايي توليد كننده گاز
- يبوست
- استرس يا اضطراب
- آلودگي به انگل‌هاي روده‌اي مانند كرم آسكاريس

  -سوئ هاضمه و نفخ         «سوء هضم» اصطلاحی است که توسط بیماران برای توصیف علائم متعددی که معمولاً پس از خوردن غذا احساس می‌کنند، به وفور یکبار می‌رود.  از نظر برخی بیماران، سوء هضم عبارت است از فقدان هضم طبیعی غذا و ممکن است پر بودن شکم، فشار یا درد را ذکر کنند. عده‌ای دیگر ممکن است مقصودشان از این کلمه، سوزش سردل، آروغ، استاع یا نفخ شکم باشد. در تعدادی از حالات، سوء هضم با مصرف برخی غذاها رابطه مستقیم دارد. بعنوان مثال بیماران مبتلا به تنگی مری مایعات را خوب تحمل می‌کنند ولی خوردن غذاهای جامد، ممکن است با ناراحتی مخصوصاً در زیر جناغ همراه باشد.

بعضی غذاها بعلت آنکه در روده بخوبی هضم نمی‌شوند، ممکن است خوب تحمل نگردند بعنوان مثال خورردن غذاهای چرب در بیماریهای لوزالمعده یا صفراوی. یا آنکه مرکبات یا مواد غذایی ترش در بیماران مبتلا به زخمهای گوارشی اغلب باعث بروز علائم سوءهضم می‌شوند. کمبود یا فقدان آنزیمهای ضروری گوارشی نیز از مهمترین عوامل سوء هضم می‌باشند. نفخ یا تجمع گاز در دستگاه گوارش اساسی‌ترین شکایت افراد مبتلا به سوءهضم است. اصولاً احساس‌پری و فشار بلافاصله پس از غذا و تسکین آن با آروغ زدن را نفخ معده می‌نامند. علت اصلی نفخ معده مصرف غذاهایی است که تخلیه معده را دچار کندی می‌کنند (غذاهای حاوی مقادیر بالای پروتئین و چربی). در صورتیکه گازهای معده با آروغ دفع نشده و به روده‌ها منتقل شوند مسئله بصورت احساس پری و فشار در روده‌ها بروز خواهد کرد که با اجابت مزاج و دفع گاز برطرف می‌شود. علت اصلی دیگر گاز روده‌ها، عمل تخمیر باکتریهای طبیعی روده بر روی مواد قندی و پروتئینی است. بهمین جهت متعاقب مصرف غذاهای غنی از فیبر (سبزیجات و میوه‌جات) که حاوی قندهای طبیعی غیرقابل جذب می‌باشند، افزایش می‌یابد                                

درمان

ماساژهای سنتی شکم برای از بین بردن گاز معده بسیار كار امد  است .در این روش بیمار به پشت دراز میکشد و درمانگر یک طرف او قرار میگیرد  سپس دستش را روی شکم بیمار قرار داده در جهت عقربههای ساعت به دور ناف فرد و با کف دست شروع به چرخش میکند . ۵ دقیقه ماساژ به این شکل یا در جا منجر به خروج گاز (در اغب موارد به صورت باد گلو)میشود یا بعد از چند ساعت نتیجه میدهد .

بلع یک ته سیر و یا زنجبیل ( حدود ۴ گرم)قبل غذا به شرطی که ناراحتی عمدهای در معده و روده نداشته باشید بسیار نافع است ( احدقل ۱ هفته)

تکررا روزانه این ماساژ توسط افرادخانواده در کنار درمان دستگاه گواارش بسیار موثر است.

پیاده روی روزانه و استفاده نکردت از کمربندهای سفت( که جلوی چرخه حضم را بگیرد) در دفع گاز موثر است

تنها نکته ای که باید به ان توجه کرد این است که ماساژ خلاف عقربه ساعت میتواند منجر به یبوست شود و در ماساژهای سنتی از ان برای درمان اسهال استفاده میکردند

- بهبود روشهاي تغذيه براي درمان كامل ان بسيار مهم است  جويدن دقيق و مناسب غذا و اجتناب از غذاهاي چرب است. غذاهاي چرب با تاخير در خالي شدن معده از مواد غذايي باعث ايجاد نفخ مي‌شوند.
- حذف غذاهايي كه بدن تحمل آنها را ندارد به بهبود نفخ كمك مي‌كند.پيدا كردن اين مواد يعني نظارت بر خوردن و اشاميدن  با اين كار شما نه تنها الگوي مناسب تغذيه خود را پيدا مينماييد بلكه ارطباط مناسبي نيز با بدن خود برقرار ميكنيد.اغلب ما ارتباط با بدن خود را فراموش كردهايم .همين توجه ولو اندك تاثير شايان توجهي بر كاركرد اعضائ خواهدداشت. البته اين كار اگر تحت نظر متخصص انجام دهيد  خوبي مشخص ميشود حساسيت نسبت به چه موادي وجود دارد.
-جويدن آدامس باعث بلع مقادير زياد هوا شده و بنابراين بايد از آن پرهيز كرد. نوشيدني‌هاي گازدار نيز بايد از برنامه غذايي حذف شوند.

                                  
- غذاها و نوشيدني‌هايي كه حاوي سوربيتول و فروكتوز افزودني هستند نيز بايد اجتناب نمود.
مكمل‌هاي فيبردار و غذاهاي سرشار از فيبر نشانه‌هاي نفخ را تشديد مي‌كنند.
گاهي اوقات نفخ به يبوست مربوط مي‌شود و لذا ابتدا بايد اين مشكل را برطرف كرد.
به منظور تخفيف علائم نفخ معده راهكارهايي توصيه شده است. از جمله اين كه:
- ميزان مصرف غذاهاي سرشار از فيبر مانند سبزي و ميوه تازه، غلات و نان سبوس دار، پاستاي گندم سبوس‌دار و حبوبات را به تدريج افزايش دهيد.
- روزانه آب كافي (تا هشت ليوان) بنوشيد. كمبود مايعات بدن باعث ايجاد يا تشديد يبوست شده به افزايش نفخ كمك مي‌كند به ويژه اگر غذاهاي فيبردار مصرف شود.
- از نوشيدني‌هاي گازدار بپرهيزيد و از انواع كم يا بدون كالري، كافئين و سديم مانند چاي علفي استفاده كنيد. گاز Co2 موجود در حباب‌هاي نوشابه باعث نفخ مي‌شود و گاز ، تخليه معده را كند مي‌كند.
- غذاهاي تازه و طبيعي بخوريد و از انواع غذاهاي سرد و بسته‌بندي شده اجتناب كنيد. يك علت توصيه عدم مصرف اين غذاها كاهش دريافت نمك است.

                                               
- مرتب ورزش كنيد. زيرا باعث ترشح هورمون‌هايي مي‌شود كه به فعاليت روده كمك مي‌كنند.
- اگر شير يا محصولات لبني باعث نفخ مي‌شوند ، بايد انواع بدون لاكتوز را مصرف كرد.
- زياد قهوه، چاي و شكلات مصرف نكنيد زيرا باعث تحريك هاضمه و نفخ مي‌شوند..
- غذاهايي را كه باعث ايجاد نفخ مي‌شود را مشخص كنيد و به تدريج مصرف آنها را كاهش دهيد.

- نوشيدني‌هاي تهيه شده از بابونه ، نعناع و رازيانه براي دستگاه هاضمه مفيدند و به كاهش نفخ كمك مي‌كنند.
- نفخ ممكن است نشانه بيماري‌هاي گوارشي مانند سندرم روده تحريك‌پذير باشد كه در صورت تشخيص روش درماني ديگري را طلب ميكند

-درزیر به چند ماده نفاخ اشاره میکنیم

نفاخ ها :
موز نفاخ است و زیادخوردن آن خصوصا در سرد مزاجان تولید گاز معده می كند .
خیار نفاخ است ، چون سریعا در معده فاسد می شود .
مصرف زیاده از حد گوجه سبز باعث نفخ معده می شود .
انار برای كسانیكه دچار نفخ معده هستند ، ضرر دارد .
زردآلو به طور كلی دیرهضم و نفاخ است و علاج نفخ آن ، خوردن هسته زرد آلوی شیرین می باشد .
تمام حبوبات نفاخ هستند .
تخم مرغ بدلیل گوگرد موجود ، ایجاد نفخ در شكم می كنند .
پسته خصوصاً پسته خام ، نفاخ است .
شاه توت نفاخ است .
گیلاس طبیعتی سرد دارد و مصرف زیاد آن باعث نفخ معده می شود .
مصرف زیاد خربزه باعث نفخ می شود .
زرشك نفاخ است .
عسل برای كسانی كه به نفخ شكم مبتلا هستند توصیه می شود .
شیر نفاخ است .
پوست انگور دیر هضم است و موجب دل درد ، نفخ و عوارض دیگر می گردد .
زیاده روی در مصرف انجیر تولید نفخ شكم و اسهال كرده و برای چشم نیز مضر است .
مصرف زیاد خاكشیر ، ممكن است سبب افزایش موقتی نفخ شكم شود .
زیاده روی در خوردن فندق ، ایجاد نفخ و گاز شكم می كند .
كشك نفاخ است .
تره ، ترب و پیاز ، نفاخ هستند .
كاهو دارای مقدر زیادی الیاف است كه تولید گاز و نفخ در معده می كند .
زیاده روی در مصرف كلم موجب ایجاد نفخ و افزایش فشار خون می شود

برای جلوگیری از نفخ معده اینکه بعد از هر وعده ی غذایی مقداری زیره سبز  را میل نمایید این کار به طور موقت بسیار موثر است


سابقه لغوی شكسته بندي در ایران

لغت شكسته بند يك لغت پارسي است ولي در زمان كذشته  اين شغل را با نامهاي ديگري نيز  مخاطب ميكردند.

 در فرهنگ دهخدا امده است 

 شكسته بند کسي است  که استخوانهاي شکسته را ميبندد و پيوندهاي دررفته را جبيره ميکند.

 آروبند (در تداول مردم قزوين ).

 رداد  ردادي    رفاده  . (ناظم الاطباء)    

 مجبر. جابر. (منتهي الارب ).

            جا انداختن كتف به سيك جنوبي

در فرهنگ نامه انندراج  ( آنَنْدراج‌، فرهنگ‌ فارسى‌، گرد آوردة محمد پادشاه‌ متخلص‌ به‌ «شاد» فرزند غلام‌ محيى‌الدين‌، منشى‌ مهاراجه‌ ميرزا آنند گجپتى‌ راج‌منه‌1 سلطان‌ بهادر، حاكم‌ ويجى‌ نگر (ويجيه‌نگر2) از ايالات‌ دكن‌. اين‌ كتاب‌ به‌ اشارة ابن‌ راجه‌ و به‌ نام‌ او (آنندراج‌) تأليف‌ شده‌ است‌. كار تأليف‌ كتاب‌، در 1306ق‌/1888م‌ به‌ پايان‌ رسيد، و يك‌ سال‌ بعد، در 3 مجلد بزرگ‌ به‌ قطع‌ رحلى‌ به‌ هزينة مهاراجه‌ آنندراج‌ در مطبع‌ نولكشور لكهنو به‌ طبع‌ رسيد) در تفسير و  معرفي قرينه اين  شغل امده است كه:

کسي که علاج اعضاي شکسته کند. (از آنندراج ). آروبند. استخوان بند. جبار. رآب .

آنکه استخوان شکسته تن آدمي و ساير حيوانات را بندد و درست کند. آنکه استخوان از هم رفته را جا بيندازد. آنکه استخوان شکسته وجاي برفته را بندد.

البته قدمت شكسته بندي به بسياري پيش از اين ميرسد استخوانهاي پيدا شده در شهر سوخته نشان داده كه مردم ان دوران در ۴۸۰۰ سال پيش با دانش شكسته بندي اشنايي داشتند

           

 پارسيان هند نيز كه هميشه يكي از پيشرفته ترين جوامع در هند محسوب ميشدندنيز اين فن را با خود از زمان حمله اعراب به ايران به هند بردند و همچنان حفظ كرده اند

پارسيان سنتي نظام طب قديم خود از جمله شكسته بندي و حكيم گري را حفظ كرده اند و  در گجرات و بمبئي آن را بكارمي برند

تاريخچه مختصري از دستاورد پارسيان هند كه اكنون حاملان دانش شكسته بندي اند

 (-نخستين هندي كه از دانشگاه آكسفورد فارغ التحصيل شد پارسي بود.

- نخستين هندي كه بر اساس سيستم جديد آموزشي مدرك پزشكي را از شخص ملكه ويكتوريا در سال 1875 گرفت پارسي بود.

- نخستين هندياني كه دانشنامه جراحي و داروسازي گرفتتند پارسي بودند

-در سال 1897 يك پارسي نخستين كارخانه قفل سازي را در هند تأسيس كرد. وي در سال 1902 كارخانه ساخت گاو صندوق را راه اندازي كرد. نخستين ماشين تحرير و نخستين يخچال هندي در سالهاي 1955 و 1958 از سوي گودريج ساخته شد.

-نخستين كارخانه پنبه بافي در 1854 توسط يك پارسي راه اندازي شد

-نخستين رئيس كميسيون انرژي اتمي هند در سال 1948 از پارسيان بود. او را پدر علوم هسته اي هند مي نامند.

-در 1740 يك پارسي به نام (La vji Nusserwanji Wadia) نخستين كارگاه كشتي سازي و تعميرات كشتي -كه مورد استفاده نيروي دريايي انگليس قرار مي گرفت را بنا نهاد)

اين لغت با همين مفهوم در مثنوي هم به كرات اورده شده است

خواجه اشکسته بند آنجا رود
که در آنجا پاي اشکسته بود
.

مولوي

شعراي ديگري هم از اين كلمه و عمل در اشعار خود استفاده كرده اند

هرچند موميايي دلهاشوي مخور
روزي ز دست رنج کشان چون شکسته بند.

اثر شفيع

اگر بود ز من آزرده مدعي عجبي نيست
ز موميايي راضي شکسته بند نباشد
.

محمدقلي سليم

مي گلرنگ باشدتنگ بسته
شکسته بند دلهاي شکسته


فیبرومیالژی یا دردهای پراکنده در بافت ماهیچه ای

فیبرومیالژی یک سندروم می باشد یعنی بیماری است که شامل علائم متعددی است که این علائم می تواند همزمان باشند ولی علت مشخصی برای آنها وجود ندارد. در این سندروم ، سیستم عصبی مانند اعصاب و نخاع و مغز، قادر به کنترل تحریکاتی که به آنها می رسد نیستندو به طور معمول تحریکاتی که از ماهیچه ها و بافت های نرم بدن به آنها می رسد، درد شناخته می شود.
اما افرادی که دارای فیبرومیالژی هستند ، همیشه درد دارند و بدنشان حساس به درد است حتی اگر صدمه یا التهابی نسبت به بدن آنها وارد نشده باشد

                           

 از مشخصات اصلي فيبروميالژيا، دردهاي منتشر و خستگي مزمن است. اين بيماري، بيشتر در دختران جوان بروز مي‏كند.

 با وجود نامشخص بودن علل بيماري، ممكن است عفونتهاي مزمن سيستميك (اعم از باكتريايي، ويروسي و قارچي) در ايجاد بيماري نقش داشته باشند. گاهي بعضي از بيماران، پس از آسيب (تصادف، ضربه و...) علايم بيماري را نشان مي‏دهند.

در شکسته بندی سنتی برای درمان این سندرم از ماساژ با روغنهای معطر و رژیمهای غذایی و خوردن اب میوه فراوان مانند ای هویج و اب مرکبات استفاده میشود.

ماساژ همراه با خوردن اب میوه فراوان کارکردی ویژه دارد.

 اگر به نقاط حساس در فیبرومیالژیا نگاه کنید متوجه میشوید کاملان منطبق با مسیرهایی است که در ماساژهای سنتی برای افزایش نیروی حیاتی(قوه حیوانی بدن) استفاده میشود تطابق دارد.

جالب اینجاست که این نقات در ماساژهای سبک ژاپنی مانند شیاتسو هم مورد استفاده قرار میگیرد.

ماساژهای این مناطق باعث چرخش نیروی حیاتی( قوه حیوانی در طب سنتی) در بدن میشود و سموم موجود در بدن را که باعث انسداد شده از بین میبرد

ماساژ با روغنهای معطر مانند روغن گل سرخ با حمل کننده روغن بادام و هارمونایزری مانند عصاره گل گاو زبان بسیار نافع است(در زمان قدیم در این روغن از محلولهای نقره هم استفاده میشد).

 اب میوه از یک طرف  سرعت یافتن خروج سموم( سم در طب سنتی ) از بدن میشود و از طرف دیگر نیاز بدن به انواع ویتامین را مرتفع میکند.

 در اكثر بيماران كمبود ويتامين  Aديده مي‏شود. به طور طبيعي سيستم ايمني با هر گونه عفونتي مبارزه مي‏كند مگر اينكه عامل عفونت در بافت يا ارگاني دور از دسترس سيستم ايمني مخفي بماند (مثلا در نورونهاي مركزي يا محيطي) كه در نتيجه منجر به علايم  نشانه‏هايي مانند دردهاي منتشر و اختلال عملكرد ايمني در  FMSو  CFSمي‏شود. در اين بيماران حساسيت بيشتر به عوامل محيطي (مانند آلرژنها و مواد شيميايي) و ويروسهاي اندوژن ديده مي‏شود

           fibromyalgia  فيبروميالژي                                          

 

 افرادي كه دچار دردهاي مزمن هستند، مصرف دوز بيشتري از ويتامين D  كه در درمانهاي اسنتي استفاده از حمام افتاب بوده تا طبع را كرم تر كند گزينه بهتري براي تسكين دردهايشان است. بازبيني گسترده استورات بي لي ويت، نشان مي دهد، مصرف مقدار ناكافي ويتامين D مي تواند منجر به بروز دردهاي مزمن از جمله انواع مختلفي ازدردهاي استخواني و مفصلي، درد ماهيچه اي، سندرم فيبروميالگيا، اختلالات روماتوئيدي، پوكي استخوان و ساير مشكلات و ناراحتي هاي دردناك شود. به علاوه كمبود اين ويتامين با بروز اختلالات و آشفتگي خلقي در سندرم خستگي مزمن و اختلال تاثيرگذار مفصلي در ارتباط است. بر اساس اين پژوهش جديد، بيشتر كودكان و افراد بزرگسال حداقل به 1000 واحد بين الملل اين ويتامين در روز نيازمند هستند

 يكي از داروهاي جديدي كه در درمان درد ناشي فيبروميالژيا به كار مي‏رود  Pregabalineاست.

 لازم به ذكر است كه استفاده از اين داروها يا انجام حركات ورزشي در ابتدا باعث بدتر شدن علايم اين بيماران مي‏شود زيرا باعث مي‏شود تا مواد سمي بيشتري از اين ميكروارگانيسمها آزاد شود، سپس به آرامي اين بيماران رو به بهبود مي‏روند. يكي از عوامل ايجاد اين بيماري مي‏تواند مايكوپلاسما باشد. اين ميكروارگانيسم مي‏تواند با اجزاي ساختماني ديواره سلول ميزبان يكي شود و محصولاتي همانند Agهاي سلول ميزبان توليد كنند و در نتيجه منجر به ايجاد اتو آنتي بادي شود (پس مي‏توانيم اين بيماري را در زمره بيماريهاي خود ايمني محسوب كنيم به همين علت ميزان بروز آن در خانمها بيشتر است).

چه کسی مبتلا به فیبرومیالژیا می شود؟
این بیماری بیشتر در زنان رایج است. بعضی مطالعات نشان می دهد که مقدار سروتونین مغز زنان 7 مرتبه کمتر از مردان است و این می تواند یکی از دلایل شیوع بیشتر این بیماری در زنان باشد. تئوریهای دیگر مدعی است که این بیماری ناشی از تغییرات شیمیایی در بدن و تغییرات هورمونی ناشی از یائسگی باشد. بعلاوه بعضی افراد مبتلا به فیبرومیالژیا دارای هورمون رشد کمی هستند که ممکن است با درد ماهیچه ای در این بیماری مرتبط باشد.

آیا استرس باعث بروز فیبرومیالژیا می باشد؟
بعضی متخصصان معتقدند که استرس و یا شرایط فیزیکی ضعیف فاکتور مهمی در بروز این بیماری است. تئوری های دیگر مدعی است که شوک ماهیچه ای ضعیف باعث درد و خستگی چرخه ای در ماهیچه ها می شود که البته این تئوریها هنوز به طور کامل ثابت نشده است.

آیا بی خوابی و یا به طور کلی اختلالات خواب باعث فیبرومیالژیا می شود؟
اغلب افراد مبتلا به این بیماری از بی خوابی و یا داشتن خواب سبک شکایت می کنند. اختلالا ت خواب نیز ممکن است مربوط به کاهش سطح سروتونین و در نتیجه افزایش حساسیت به درد باشد. بعلاوه تحمل درد در زنانی که دچار فقر خواب هستند بسیار کم است.

آیا افسردگی با فیبرومیالژیا مرتبط است؟
بعضی دانشمندان معتقدند که این دو بیماری با هم مرتبط هستند. اگر چه امروزه این اعتقاد شکل گرفته است که مسائل مربوط به سلامت روح دلیل بروز فیبرومیالژیا نیست. اما به هر حال دردهای مزمن ایجاد اضطراب و افسردگی می کند که مسلما علائم فیبرومیالژیا را تشدید می کند.

آیا فیبرومیالژیا ارثی است؟
مشابه سایر بیماری های روماتیسمی ، این بیماری نیز می تواند نتیجه گرایش ژنتیکی باشد که از مادر به دختر منتقل می شود. بعضی محققان معتقدند که ژن افراد می تواند به روند تحریک درد در بدن نظم دهد. این محققان می گویند که افراد مبتلا به فیبرومیالژیا دارای ژن خاصی هستند که باعث می شود سریع به محرکات پاسخ دهند. البته باید گفت که تاکنون این ژن ها شناسایی نشده اند. افراد دارای چنین گرایش ژنتیکی ، اگر دچار شوک عاطفی یا فیزیکی شوند، نحوه پاسخ بدنشان به استرس تغییر می کند و این تغییر باعث درد بدن می شود.

                             

فاکتورهای خطر برای فیبرومیالژیا چیست؟
فاکتورهای خطری وجود دارد که شانس ابتلا به این بیماری را افزایش می دهد. از طرفی بعضی افراد مبتلا به فیبرومیالژیا دارای بیماری های خاصی مثل ورم مفاصل، رماتیسم مفاصل و لوپوس و یا سایر بیماری های خود ایمنی هستند. اما بعضی افراد نیز تنها مبتلا به فیبرومیالژیا هستند و بیماری دیگری ندارند.
فاکتورهای خطر ممکن برای ابتلا به فیبرومیالژیا عبارتند از:

جنس، که معمولا زنان بیشتر از مردان مستعد ابتلا به این بیماری هستند.

- ژنتیک

- یائسگی که باعث کاهش استروژن خون می شود.

- شرایط فیزیکی ضعیف

- جراحی
 شوک سیستم عصبی مرکزی بعد از آسیب ، تصادف، بیماری و یا استرس عاطفی

+ نوشته شده در  یکشنبه هشتم آذر 1388ساعت 1:54  توسط محمود  |